24 listopada 2019r. ukaza\u0142 si\u0119 artyku\u0142 p.Elizy Sarnackiej-Mahoney pt. \u201eDwuj\u0119zyczni podw\u00f3jnie fantastyczni\u201d.<\/p>\n
Zgadzam si\u0119 z autork\u0105 – my dwuj\u0119zyczni jeste\u015bmy absolutnie fantastyczni. Pozwol\u0119 sobie jednak nie zgodzi\u0107 si\u0119 z obrazem szk\u00f3\u0142 polonijnych w USA, ich rol\u0105 i przysz\u0142o\u015bci\u0105. Szko\u0142y polonijne s\u0105 rozsiane po ca\u0142ych Stanach Zjednoczonych, nie czuj\u0119 si\u0119 jednak kompetentna, aby zabiera\u0107 g\u0142os na temat ca\u0142okszta\u0142tu szkolnictwa polonijnego w tym kraju, skupi\u0119 si\u0119 natomiast na wschodnim wybrze\u017cu USA.<\/p>\n
Mieszkam w stanie Nowy Jork i ze szkolnictwem polonijnym jestem zwi\u0105zana od 2004 roku, kiedy to podj\u0119\u0142am prac\u0119 w jednej ze szk\u00f3\u0142 na Long Island (NY), gdzie r\u00f3wnie\u017c przez 8 lat by\u0142am dyrektorem, od 2014 roku jestem rzecznikiem prasowym Centrali Polskich Szk\u00f3\u0142 Dokszta\u0142caj\u0105cych w Ameryce, organizacji zrzeszaj\u0105cej na dzie\u0144 dzisiejszy 77 szk\u00f3\u0142 ze stan\u00f3w: NY – 25, NJ – 26, PA – 6, CT – 7, MA – 4, RI -1, FL – 4, TX – 1, AZ – 1, OH – 1,WI – 1, a kt\u00f3ra zosta\u0142a za\u0142o\u017cona w 1925 roku, w odpowiedzi na likwidacj\u0119 dwuj\u0119zycznych szk\u00f3\u0142 etnicznych. To ju\u017c prawie ca\u0142e stulecie dzia\u0142alno\u015bci tej organizacji i szk\u00f3\u0142 w niej zrzeszonych i warto nadmieni\u0107, \u017ce niekt\u00f3re z nich istniej\u0105 ju\u017c prawie tak d\u0142ugo, jak np. Polska Szko\u0142a Dokszta\u0142caj\u0105ca im.Henryka Sienkiewicza na Brooklinie w NY, kt\u00f3ra w ubieg\u0142ym roku obchodzi\u0142a jubileusz 90-lecia. Oczywistym jest fakt, \u017ce Polonia Ameryka\u0144ska, a co za tym idzie i polonijne szkolnictwo, jest dynamiczna. Na przestrzeni 10-ciu dekad zmienia\u0142y si\u0119 warunki i potrzeby, kt\u00f3rym nale\u017ca\u0142o sprosta\u0107 lub wyj\u015b\u0107 naprzeciw i tak jest do dzisiaj.<\/p>\n
Od co najmniej 10-ciu lat typowy ucze\u0144 polskiej szko\u0142y dokszta\u0142caj\u0105cej, poza pojedynczymi przypadkami, to Polish – American, coraz ju\u017c cz\u0119\u015bciej b\u0119d\u0105cy drugim pokoleniem urodzonym w USA, pochodz\u0105cy z rodzin polskich lub mieszanych, w\u0142adaj\u0105cy j\u0119zykiem polskim dobrze, \u015brednio lub wcale. I dyrektorzy i nauczyciele poszczeg\u00f3lnych szk\u00f3\u0142, pomimo braku odpowiednich podr\u0119cznik\u00f3w, dost\u0119pu do internetu, czy trudno\u015bci lokalowych, dok\u0142adaj\u0105 wszelkich stara\u0144 aby sprosta\u0107 nowym wyzwaniom, kt\u00f3rych oczywi\u015bcie jest du\u017co. \u00a0Coraz wi\u0119cej szk\u00f3\u0142 otwiera oddzia\u0142y dla dzieci nie m\u00f3wi\u0105cych po polsku, wprowadza nowe metody nauczania, itd.<\/p>\n
Zarz\u0105d CPSD z jej prezesem dr Dorot\u0105 Andrak\u0105 na czele, w celu usprawnienia dzia\u0142alno\u015bci i podniesienia presti\u017cu szk\u00f3\u0142 polonijnych nawi\u0105zuje kontakty i wsp\u00f3\u0142pracuje z organizacjami polonijnymi w USA, instytucjami edukacyjnymi i rz\u0105dowymi w Polsce, czego rezultatem s\u0105 konferencje metodyczne i warsztaty szkoleniowe dla nauczycieli i rodzic\u00f3w z wybitnymi specjalistami, kt\u00f3re od kilku lat nastawione s\u0105 na metody nauczania j\u0119zyka polskiego jako obcego\/drugiego.To te\u017c pozyskiwanie grant\u00f3w na rozw\u00f3j i kulturowe wzbogacenie szkolnictwa polonijnego w Ameryce, dzi\u0119ki czemu m.in. uczniowie szk\u00f3\u0142 polonijnych maj\u0105 okazj\u0119 bra\u0107 udzia\u0142 w koloniach w Polsce, czy spotyka\u0107 si\u0119 z artystami z Polski.<\/p>\n
Kalendarz ka\u017cdej szko\u0142y polonijnej jest wype\u0142niony wydarzeniami specyficznymi tylko dla danej plac\u00f3wki, w wielu przypadkach to jest te\u017c udzia\u0142 w uroczysto\u015bciach parafialnych lub lokalnych, ale te\u017c i mi\u0119dzyszkolnymi, organizowanymi przez CPSD, czy przez prezes\u00f3w terenowych, obejmuj\u0105cych dany stan. Lista wydarze\u0144 jest zbyt d\u0142uga, \u017ceby j\u0105 tu umie\u015bci\u0107, nale\u017cy jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce wsp\u00f3lny jest ich cel – kultywowanie tradycji, histori i kultury polskiej, poznawanie geografii Polski. Bo tylko w ten spos\u00f3b wychowani zostan\u0105 m\u0142odzi ambasadorzy polsko\u015bci, kt\u00f3rymi b\u0119d\u0105, mamy tak\u0105 nadziej\u0119, absolwenci szk\u00f3\u0142 polonijnych, kt\u00f3rzy nie tylko znaj\u0105 j\u0119zyk polski, ale te\u017c czuj\u0105 wi\u0119\u017a z ojczyzn\u0105 swoich przodk\u00f3w i s\u0105 dumni ze swoich korzeni, b\u0119d\u0105c jednocze\u015bnie wartowo\u015bciwymi obywatelami kraju, w kt\u00f3rym urodzili si\u0119 i \u017cyj\u0105.<\/p>\n
Nie jest moim zamiarem przedstawienie sytuacji szkolnictwa polonijnego w USA w r\u00f3\u017cowych barwach, bo takie z pewno\u015bci\u0105 ono nie jest. Wiele szk\u00f3\u0142 boryka si\u0119 z problemami lokalowymi, czy finansowymi, z kt\u00f3rymi praktycznie musz\u0105 radzi\u0107 sami. Faktem jest, \u017ce zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 szk\u00f3\u0142 dzia\u0142a przy parafiach i korzysta z pomieszcze\u0144\/budynk\u00f3w parafialnych i czasami dochodzi do konflikt\u00f3w, co jest praktycznie nieuniknione w stosunkach mi\u0119dzyludzkich. Nie mo\u017cna jednak lekcewa\u017cy\u0107 znaczenia parafii i duchownych w dzia\u0142alno\u015bci szk\u00f3\u0142 polonijnych, kt\u00f3rych wiele powsta\u0142o z incyjatywy lub przy wsp\u00f3\u0142pracy lokalnego, polskiego proboszcza. Nie znane s\u0105 mi przypadki os\u00f3b, kt\u00f3re zrezygnowa\u0142y z zapisania dzieci do polskiej szko\u0142y, ze wzgl\u0119du na przynale\u017cno\u015b\u0107 lub zale\u017cno\u015b\u0107 od parafii( nie twierdz\u0119,\u017ce nie mia\u0142o to miejsca), wiem natomiast,\u017ce cz\u0119sto decyduj\u0105cym faktem przy wyborze szko\u0142y jest \u00a0m.in.mo\u017cliwo\u015b\u0107 nauki religii w j\u0119zyku polskim. CPSD nie zanotowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c spadku w liczebno\u015bci uczni\u00f3w szk\u00f3\u0142 polonijnych – od praktycznie 10-ciu lat stan utrzymuje si\u0119 na podobnym poziomie, tzn. ok 10 tys. uczni\u00f3w, przy czym oczywi\u015bcie liczebno\u015b\u0107 uczni\u00f3w zdecydowanie maleje w klasach starszych, co niekoniecznie jest spowodowane niech\u0119ci\u0105 do polskiej szko\u0142y, ale konieczno\u015bci\u0105 dokonania wyboru pomi\u0119dzy sobotni\u0105 szko\u0142\u0105, a uczestnictwem w programach proponowanych przez ameryka\u0144skie szko\u0142y, kt\u00f3re bardzo cz\u0119sto koliduj\u0105 ze sob\u0105 czasowo.<\/p>\n
Wszystkich zwi\u0105zanych ze szkolnictwem polonijnym cieszy fakt, \u017ce na \u201erynku\u201d ameryka\u0144skim w ostatnich latach pojawi\u0142y si\u0119 incjatywy wspieraj\u0105ce i uzupe\u0142niaj\u0105ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 szk\u00f3\u0142 polonijnych, maj\u0105ce na celu promowanie j\u0119zyka polskiego i Polski. Najbardziej obiecuj\u0105c\u0105 sp\u015br\u00f3d nich jest Dual Program wprowadzany do szk\u00f3\u0142 ameryka\u0144skich, nie mo\u017cna te\u017c pomin\u0105\u0107 znaczenia mo\u017cliwo\u015bci pozyskania Piecz\u0119ci Dwuj\u0119zyczno\u015bci przez uczni\u00f3w osi\u0105gaj\u0105cych wysokie wyniki z j\u0119zyka angielskiego i pos\u0142uguj\u0105cych si\u0119 j\u0119zykiem polskim na poziomie umo\u017cliwiaj\u0105cym im osi\u0105gni\u0119cie wspomnianego odznaczenia, przy czy nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce wymagany poziom znajomo\u015bci j\u0119zyka osi\u0105gaj\u0105 dzi\u0119ki ucz\u0119szczaniu do szk\u00f3\u0142 polonijnych. Przy okazji warto wspomnie\u0107 o egzaminie LOTE (Launguage Other Then English), kt\u00f3rego organizatorem jest CPSD – przez wiele lat wraz z Komisj\u0105 O\u015bwiatow\u0105 Kongresu Polonii Ameryka\u0144skiej, a od 2014 roku pod w\u0142asnym patronatem, do kt\u00f3rego rokrocznie przyst\u0119puje kilkuset uczni\u00f3w i kt\u03ccrego pozytywne wyniki pozwalaj\u0105 wi\u0119kszo\u015bci \u00a0m\u0142odzie\u017cy zdoby\u0107 3 kredyty w ameryka\u0144skich szko\u0142ach \u015brednich, a w niekt\u03ccrych przypadkach, r\u03ccwnie\u017c dodatkowe kredyty na studiach, podobnie zreszt\u0105 jak w przypadku Piecz\u0119ci Dwuj\u0119zyczno\u015bci. Od 2004 do 2015r polonijni uczniowie mieli okazj\u0119 przyst\u0105pi\u0107 do egzamin\u03ccw certyfikatowych z J\u0119zyka Polskiego Jako Obcego, kt\u03ccry zosta\u0142 wprowadzony w Polsce przez Ministerstwo Edukacji Narodowej 15 pa\u017adziernika 2003r. Egzamin przeprowadzany by\u0142 przez Pa\u0144stwow\u0105 Komisj\u0119 Po\u015bwiadczania Znajomo\u015bci J\u0119zyka Polskiego Jako Obcego. Jedynie w roku 2016 egzamin si\u0119 nie odby\u0142 z powodu prac, jakie Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wy\u017cszego wraz z Ministerstwem Edukacji Narodowej prowadzi\u0142y nad procesem legislacyjnym, stwarzaj\u0105cym nowe podstawy do certyfikowania j\u0119zyka polskiego jako obcego. Przy okazji pojawi\u0142a si\u0119 szansa na uzyskanie uprawnie\u0144 do organizowania tych\u017ce egzamin\u00f3w przez Central\u0119 Polskich Szk\u00f3\u0142 Dokszta\u0142caj\u0105cych w Ameryce i 12 lipca 2016, zosta\u0142y one nadane Centrali przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wy\u017cszego i od tego momentu egzaminy certyfikacyjne s\u0105 przeprowadzane w jej o\u015brodku.<\/p>\n
Wspania\u0142ym pomys\u0142em by\u0142o te\u017c og\u0142oszenie Polonijnego Dnia Dwuj\u0119zyczno\u015bci przez Dobr\u0105 Polsk\u0105 Szko\u0142\u0119, do obchod\u00f3w kt\u00f3rego w\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 dziesi\u0105tki szk\u00f3\u0142 polonijnych, dla kt\u00f3rych poj\u0119cie dwuj\u0119zyczno\u015bci nie jest obce, bo niezale\u017cnie od tego, czy jest to modne czy nie, szko\u0142y polonijne \u201ebawi\u0105\u201d si\u0119 w dwuj\u0119zyczno\u015b\u0107 i j\u0105 promuj\u0105 ju\u017c prawie od stu lat!<\/p>\n
Na koniec musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce zgadzam si\u0119 z autork\u0105 artyku\u0142u wspomnianego na wst\u0119pie jeszcze w jednej kwestii-Polonia Ameryka\u0144ska ma znikome lub te\u017c \u017cadne wp\u0142ywy polityczne w kraju, w kt\u00f3rym mieszka. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest wiele, ale to ju\u017c materia\u0142 na zupe\u0142nie inny artyku\u0142.<\/p>\n
Bo\u017cena Mahmoud<\/i><\/p>\n
<\/p>\n
Rzecznik prasowy CPSD<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
24 listopada 2019r. ukaza\u0142 si\u0119 artyku\u0142 p.Elizy Sarnackiej-Mahoney pt. \u201eDwuj\u0119zyczni podw\u00f3jnie fantastyczni\u201d. Zgadzam si\u0119 z autork\u0105 – my dwuj\u0119zyczni jeste\u015bmy absolutnie fantastyczni. Pozwol\u0119 sobie jednak nie zgodzi\u0107 si\u0119 z obrazem szk\u00f3\u0142 polonijnych w USA, ich rol\u0105 i przysz\u0142o\u015bci\u0105. Szko\u0142y polonijne s\u0105 rozsiane po ca\u0142ych Stanach Zjednoczonych, nie czuj\u0119 si\u0119 jednak kompetentna, aby zabiera\u0107 g\u0142os na…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":230,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,2],"tags":[],"class_list":["post-370","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news","category-publikacje","category-3","category-2","description-off"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/370","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=370"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/370\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":371,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/370\/revisions\/371"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=370"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=370"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.centralapolskichszkol.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=370"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}